Inuktitut Qimirruagaq - SAQQITITAQ 127

Ukiurtaqtumi Kiinaujaqarvigivara

Mya Paul, ammalu attanga/ajanga Molly Nogasak, ammalu Launa Paul, Aaggiisi 2019ngutillugu aullaqtut akkangata/angangata Charles’ upirngivinganut umiakkut.

2019-ngutillugu aujakkut, qangatasuuk kuuqaatigialauqsimagakkit panikka pingasut jalunaipmi Tuktoyaktumut, makimatigaksamik, taimanngatuqaalullu piqqusituqattinnik atuqhuta qilaluk kiaqatigiqtuqhugit. Anaanaullunga piulaangulauqsimajuq tautuhhlugit panikka, ukiuliit 10, 8, ammalu 1, qilalukkiaqataullutit Mackenzie Rivermut, ilamma taimanngatuqaaluk sivuvaattinnik ullumimut kinguvaanut tikihhlugu annaumajjutigiqattaqsimallunigit.

Qilalukkiarniq ilagijauqatautuinnaqpuq amisut Inuvialuit piqqusingingnik ilinniarutigijausimajut kinguvaarijaujunut Inuvialuit sivuvaattinnik, ammalu ilinniatittigusittiavaaluunginnaq ammalu kasuqsimatittisuuq iliqqusituqaqtinnut.

Myrnaup paninga Launa Paul attuajuq qilalugaup taliruanganik angujaulauqtillugu ippassangani Neil Kuptanamut

Papattijiulauqsimagama takuksautitautillugit “Qilalukkat. Qilalugait ammalu Inuvialuit: Annauimaqatigiingnivut.” Taanna takuksautitiniujuq ullumi aaqqiktausimavuq Museum of Nature Ottawami, aaqqisuq taukkaniqsimalluni takuksautitat sivulliqpaami takujau lauqsimalluni Prince of Wales Northern Heritage Centre, Yellowknife-mi. Takuksautitiniujuq taanna unikkausiqaqtuq ilagiittut inuusiqaqattarningit tatiqaqhlutit nunami ammalu tariurmi, ammalu Inuvialuit iliqqusiqarningit annaumasuunguningingnik qilalukkiaqattaqhlutit. Ajjinnguat, tarrijaaksat, ammalu ittarnisait takuksautitaujuni nalunaijaisimavut pimmariuninganik qilalukkiarnip, ammalu niruaqtau simallutit kiggaqtuiniarmata takuksauniarlutit ajjigiinngittut qanuittuuningit tamassumap piqqusirijatta. Takuksautitiniujurlu taima papattivuq taissumaniulauqsimajutuqarmi, inuusilimaarmut iqqaumagijau nialiqtunit, ammalu niriunniqaqhlutalu inungnik piliriqarumaliqtitiniaramik iliqqusittinnik atuinnaqattarlutit.

Taakkua takuksautitaujut ajurnanngiliqtitausimavut amisut Inuvialuit ilagiittut qaujimattiatittisimaningingnut ilinniaqtittiqattaqhutik kinguvaattinnut ilinniaqtitauqattarningingnik. Qujannamiiq pakka taikkua uattiqattaqsimajut qilalukkat amisuuningingnik qaujisaqattaqhutik ammalu ippigusuqattaqsimajut avatittinnik sivumuattitaullutit tautunguaqattarmikungit sivuvaatta. Ataatat siarma uqautilauqsimam maanga, “Ukiurtaqtumi kiinaujaqarvigivara.” Nunami qimainikuuvut uvattinnut, sivuniksanganut Inuvialuit.

Sivuniksanganut Inuvialuit. Qilalukkiariaqallarisuunguvugut tatigillutigut ammalu niqigituinngittugu niqittiavanga. Piqqusiq tamanna ilinniatittisuuq ippigusut tiarnirmik, qinuisaarnirmik, ammalu piliriaqainnaniarnirmik. Ippigusuttiaqattarniq ilinniaqtitausuuq tautuhhlutit ammalu tukisiumallutit qilalukkat puijjurasuunguningingnik, ujjisuttiaqhlutit malinginnik, ammalu tipinganik tariup. Sila ilinniaqtittisuuq qinuisaarnirmik, anuri silalu nalunaiqsisuut qangakkut angunasunniarmangaatta, ulluugaluaruni unnuugaluaruni.

Aujaulauqtumi umiaqtuqsimalluta, anuraalualirami qilalugarnik nanisijunnaillittialauqsimavugut, utaqqilauqpugut qinuisaaqhluta, umiap aulautingit nuqqangatihhlugit, qiniqhluta qilalugarnik. Malihhlutigut maliit, iksivalluta nipiqanngittiaqhluta. Taimannaitilluta piugillarittara — talaviisataqanngittuq, ikiaqqijjutiqanngittuq — atuttiatuinnaqhlugu quviagillugulu avati Inuvialuit sivuvaatuqattaqimannikunga uvattinnut.

Panikka angunasugiaqatigilauqsimavakka upigusuqullugit nauliksijuqaqtillugu qilalugarmik. Ilinniaqulaurakkit taimanna ilinniaqtitausimagama — ilannut. Attaga/ajaga Molly Peter Nogasak, attaga/ajaga Ida, akkaga/angaga Charles Pokiak, ammalu illurma Vernaup irninga, Anthony Pokiak, aullaqatigillauqpavut. Tauvungalimaaq qujaliinna niaqpunga qaujimaningingnik. Titiraqhlugit tamakkua atuqattarnikuvinivut ammalu takuksautihhlugit ajjinnguat tallimat kinguvaariittutigut Inuvialuit ilagiingujugut piqqusittinnik atuqhuta pimmarialuulauqpuq uvamnut. Tamanna angunasunniq tukiqarmat — piqqusittinnik kajusitittilluta ammalu ilagiittianiqsauliqhluta.

Charles Pokaik ilinniatittijuq irnirminik James Pokiak qanuq aggurunnarmangaarmik talirunganik uqsurmuurniaramiuk papatauluni ammalu nirijaulaaqhluni.

Myrna Pokiak (Agnaviak)

Allati: Myrna Pokiak (Agnaviak)