Saumiani taliqpianut: Doreen Evyagotailak, Quentin Norberg (tunuaniittuq),
Millie Kiliktana, Margaret Douville, ammalu Joanne Taptuna.
QURLUQTUURMI TUKTUVAT PINNARIJAULIRNINGIT
PIRUAVINIIT, ITTARNISAT AMMALU QIMAKKAKUVINIIT uqsualuqautituqat marngiturniullutit takujaujunnaqtut qikiqtanuuqtillutit ammalu Coronation Gulf of Western Nunavut.
Kuglukturmiut Inuit angunasuktingit ammalu nuattijingit nunamiinngaaqtunik tamaunaaqattarnikutuqaungmata sijjangitigut taimanngalimaaq, arraagu aniguqpalliatillugu asijjiraimmat sila aullaqhlutit, malihhlutit tingmiat aqqutingingnik, ammalu nalunaikkusiqsuillutit nunami kuunnilu niqiksaqsiuqhlutit ammalu amirnilu nuattillutit.
Uattiaru, Qurluqturmiut Inungit tatiqaqpalauqsimajut natsirmik ukiukkut uqquujjutiginiaramigit, qaumaqarvigilugit, ammalu uqquujjutigilunigit. Arraagutamaat sungiutijariaqaqpalauqput qikiqtamiuttaullutit ukiukkut, ammalu nunaqpasimmut nuuttutit upirngaakkut pisuktiit angujaungaaliqhlutit nattiqsiurunniikainnaqhlutit iqalugasuangikainnaqhlutillu. Nunaqpasinga amisunik tuktugunnarviuvalauqpuq, ukaliillu Kugluktuup qanigijanganuuqhlutit. Umingmat niqittiavaqarviuvalauqput ilagiinut, angunasuttaunnginiqsaullutit kisiani tuktuqanngiluaraingmat.
Qurluqturmiut Inuit angunasuluaqpalaunngittut tuktuvanit annuraaliurutigijariaksaq naammannginningingnut. Kisianili, asijjirmat ammalu sungiutijariaqaliramik, amisut Inuit tuktuvanit pimmariutittilirnikut atuutauqattaliqhlutit. Ullumiuliqtuq, amisuungmata ammalu angujauvahhlutit niqingit niqigijauniaramik ammalu piujummarikuluulluni aminga qitummasaqtausuut iqaqtigajaujaliarijaulluni.
Doreen Evyagotailak takutittivuq tuktuvap aminganik, kamagijausimajuq Kugluktukmi
Nunaliujut amisuruqpallialiramik Nunavut pingannanganik, iliqqusingit asijjitummariulauqsimavut amisunut ilagiinut. Makkunniqsaujuttut nunalimmi qiturngaminik piruqsauqattaliqhlutit, iliqqusingillu kisiani asiulauqsimanngihhlutit. Maannali, pivallianiqaliqtut ilinniakkanniliqhlutit piqqusituqakkut qanuiliusuunguningingnik ajunnginni riaujunik. Sungiutijummariulilauqsimajut nutaat qarasaujaruluujarnuungajut saqqiramik, niqtiurluni ajjigigunniiqhlunigit, ammalu pivalliajulirininga.
Tuktuillu uattijauqattaliqhlutit ammalu aulatauqattaliqhlutit, umingmat ammalu tuktuvat pimmariuqasiutililauqput. Silap asijjirningalu piruqtittiniqsausimaliqhluni piruqtunik nunami, ammalu maanna tuktuvat amisuuniqsauliqtut taissumaniuvajummanik arraagu aniguqpalli atillugu silap asijjiqattaqhluni. Nunalingmiutaujunut pijumajauttiaviutittuq aturaksauningingnut. Tuktuvat amingit pimmarigijammarialut miqsuqtinutit uqumainniqsaugamik ijjuniqsaultillu tuktup amingita sanianik, ammalu tasitiraksauttiaviutillutit. Piluaqtumik, tuktuvat amingit atungaksariajauqmat kamingnut, ugjugajaunngingaaqtunik aturumagunniiqhlutit.
Ilangit Kuglukturmiut ilinniaqtitaugumasimajut qanuq piulaakkut papattigunnarmangaarmik qitummaksailutillu tuktuvap amingingnik. Qitummaksailluni tuktuvap amingingnik Inungnut atuqtauqatarni kuuvuq. Qujannamiirumavakka innatuqarilauqsimajavut Lena Klengenber, Naomi Niptanatiak, Alice Kinaviak, ammalu Elva Wenek qimaivigisimangmatigut qaujimanirminik qitummaksainirmik, ammalu ilinniakkannirumanirmik.
Bessie Algek (panigijaulauqsimajuq qaujimajauttiaqtumut miqsukkammarialungmut Kinaviak), sivukkataqtiulauqtuq nanisinasuhhluni ilinniaqtimik ilinniaqtittijuqarniarmat amilirinirmik papatauttiarluni, qitummasaqtauluni ammalu kamagijaulutillu tuktuvat amingit. 2018‐ngutillugu, Margaret Douville, qitummaksainirmut ammalu iliqqusilirinirmut ilisaiji Taku River Tlingit First Nations, Teslin, Yukonmi, ilauvigilau raatigut marruungnuk pinasuarusiinnuk Kugluktukmi ilinniaqtitilluni tamainnilimaattiaq qitummaksainirmik tuktuvait amingingnik.
Arraagugasannik akuniutigijuq pittiarluni kamanasuarialik qitummaksailunilu tuktuvat amingingnik. Ilinniaqtittitillugu, 12-ngujugut ilinnialauqpugut miqquiqtaulluni, qataattiriluni, tasisaqtaulluni, ammalu pujuqtillugit tuktuvat amingit arraaguuluaqtuq akuniutigijuq. Atuni kamaginasuaqhlugit ajjiunngittumik qaujimaniqariaqaqpalauqpugut ammalu aulajunnattiarluta. Piqasiujjilaurmijuq amiit silamiitillugit ukiukkut, taakkua silatinganiittut ijaruvaujangit suraijarniarmata.
Ilangit napaaqtumiinngaaqtut sauningit ammalu qijutuqaminiq—atuqtausuut pujuqtitautillugu amiq—ilinniarvimmuurujjaulauqtut nunavut silataaniinngaaqtutit. Ilinniaqtullu niuvilaurmijut aturniaqtaminik ajjiunngittunik angirrami sanajausimajut uasautinit atuqtausuut kinitiqtaullutit miqquiqtausimajut amiit. Piqqusituqaqtigut atuqattaqtuviniugaluat tuktuvap qarisanganik. Qaujimajaanngittuq asingingnut inungnut sanajausimaninga uasauti pinnarijaulaanguliqsimajuq atuqtauvahhluni!
Aniguqpalliatillugu, ilagiittut sungiutisimajariaqarivut ammalu ilinniaqsimallutit qanuq tuktuvap niqinganik niqittiavarijauniarluni kamagijaujunnarmangaarmik. Aksuruqhlutit piliriaqasuut amisunit ikarranik akuniutigijurlu siqullurlugu, agguturlugu, nikkuliarillugu, ammalu nikkuksaliarijaullutit ajjigiinngittunut puuqqaqtaullutit mamaqtunik niqiksaliurniaramik, atuqattaliqhlutit ilajauvattut mamarutingit atuqtauqattaqtutuqat tuktup niqinganut, umingmap ammalu imuksiugap niqinga. Katujjisuungugivut niqimik nunalingmiutanut, ammalu taimainginnaqput. Uqasuungugattailaak, “Katujjijaraangavit, utirviukkannilaarmijutit amisuuniqsanit.”
